Cross-country benchmarkNəşr olunub 2026-05-245 dəq oxuma

Niyə Azərbaycan ofis avadanlığı üçün Ukraynadan 5 dəfə çox ödəyir

CPV 3019 kateqoriyası (ofis avadanlığı — kompüter, oftexnika) üzrə Azərbaycanda dövlət tenderlərinin medianı Ukraynadan 4.92 dəfə yüksəkdir: avro ekvivalentində €110 510 və €22 445. Nümunə — müqayisəli ölçüdə 101 AZ tender və 92 UA tender. Bu artıq ödənişin sübutu deyil, lakin auditə dəyər siqnaldır.

4.92× rəqəmi nəyi göstərir

Median sıralanmış siyahının ortasındakı dəyərdir. AZ tenderlərinin 50%-i €110 510-dən az ofis avadanlığına xərclənirsə və UA tenderlərinin 50%-i €22 445-dən az xərclənirsə — bu fərq təsadüfi deyil. AZ üzrə n=101, UA üzrə n=92, tender başına €10K–€5M aralığında (fərdi alışların və mega-müqavilələrin gürültüsü süzülür) — belə fərq statistik əhəmiyyətlidir.

Lakin median SƏBƏBİ izah etmir. O sadəcə ölçür.

Dörd inandırıcı izahat

  1. Fərqli mal kompleksi. AZ premium seriyalar (Apple/Dell business) ala bilər, UA isə no-name Çin idxalı. Spesifikasiya qiyməti müəyyən edir.
  1. Xidmətlərin paketləşdirilməsi. «Çatdırılma + quraşdırma + 5 illik zəmanət + on-site dəstək» bir tenderdə — müqavilə vahidinə görə yüksək qiymət verir, mal vahidinə görə yox. UA tenderləri çatdırılma və servisi ayrı bölə bilər.
  1. Brend tələbi TT-də təchizatçıları məhdudlaşdırır. Texniki şərt konkret brend tələb edirsə (Lenovo ThinkCentre M seriyası) — tender de-fakto yalnız bu brendin yenidən satıcıları arasında rəqabət aparır, qiymət təzyiqi olmadan.
  1. Endirimsiz şişirdilmiş estimated_value. Sifarişçi yüksək qiymət dəyəri elan edir, lakin real olaraq 30-50% aşağı təkliflər alır — son müqavilə qiyməti estimated_value medianından xeyli aşağıdır. Bu yalnız imzalanmış müqavilələrlə yoxlanıla bilər ki, hazırda kəsişimizdə deyil.

Auditor nə etməlidir

Bu statistika başlanğıc nöqtəsidir, hökm deyil. Audit üçün növbəti addımlar:

  1. AR-də CPV 3019 üzrə top 10 ən böyük tenderin detallarını istəyin — dəqiq spesifikasiyalar, brend tələbləri, daxil olan təkliflərin sayı.
  1. Bu alt nümunədə estimated_value vs son müqavilə qiymətini müqayisə edin. Əgər fərq >40%-dirsə — bu normal rəqabətdir; əgər <10%-dirsə — daha dərinə qazmağa səbəbdir.
  1. Təchizatçı konsentrasiyasını yoxlayın — son 24 ay ərzində bu tenderləri neçə unikal VÖEN qazanıb. Əgər müqavilələrin 80%-i 3-5 təchizatçıdadırsa — daha ətraflı antiinhisar təhlilinə siqnaldır.

AZTender Audit platforması bu modulların hər birini istifadəyə hazır təqdim edir.

Bu məlumatlar əsasında nəyi demək olmaz

  • ❌ «Azərbaycan 5 dəfə çox ödəyir» — yox, son müqavilə qiymətimiz yoxdur.
  • ❌ «Bu korrupsiyadır» — yox, korrelyasiya səbəb deyil.
  • ❌ «Bu ümummilli qanunauyğunluqdur» — yox, yalnız CPV üzrə median; müxtəlif idarələr fərqli profillər göstərir.
  • ✅ «Bu CPV kateqoriyası auditdə prioritet diqqətə layiqdir». Hamısı budur.

Metodologiya

AZ mənbə: etender.gov.az (105 422 tender, 2018-2026). UA mənbə: ProZorro (100 000+ tender, 2023-2026, artmağa davam edir). EUR konversiyası — tender nəşri tarixinə rəsmi ECB / CBAR / NBU məzənnələri. Filtr: €10 000 ≤ value ≤ €5 000 000. CPV qruplaşdırma — 4 rəqəmli division. Hər ölkə üzrə minimum nümunə n=30. Sorğu aztender.ai/data API vasitəsilə tamamilə təkrar oluna bilər.

Təkrar oluna bilmə üçün SQL

WITH az AS (
  SELECT substring(c,1,4) AS cpv, COUNT(*) n_az,
         percentile_cont(0.5) WITHIN GROUP (ORDER BY value_eur) AS med_az
  FROM tenders, unnest(cpv_codes) c
  WHERE source = 'ETENDER_AZ'
    AND value_eur >= 10000 AND value_eur <= 5000000
  GROUP BY 1
),
ua AS (
  SELECT substring(c,1,4) AS cpv, COUNT(*) n_ua,
         percentile_cont(0.5) WITHIN GROUP (ORDER BY value_eur) AS med_ua
  FROM tenders, unnest(cpv_codes) c
  WHERE source = 'PROZORRO'
    AND value_eur >= 10000 AND value_eur <= 5000000
  GROUP BY 1
)
SELECT az.cpv, az.n_az, ua.n_ua,
       round(az.med_az)::int AS az_med_eur,
       round(ua.med_ua)::int AS ua_med_eur,
       round((az.med_az / NULLIF(ua.med_ua,0))::numeric, 2) AS ratio
FROM az JOIN ua ON az.cpv = ua.cpv
WHERE az.cpv = '3019' AND az.n_az >= 30 AND ua.n_ua >= 30;

Sitat

AZTender Open Data, Cross-country price benchmark, CPV 3019, accessed 2026-05-24. https://aztender.ai/data-storytelling/az-vs-ua-office-equipment-price-gap

Müəllif

AZTender komandası
EKM Global Consulting GmbH · Baden-Baden

Bu məqalə üzrə suallar?

Müəlliflərə yazın — 1 iş günü ərzində cavablandırırıq. Konkret CPV kateqoriyası və ya təşkilatın dərinləşdirilmiş auditi sorğusu — eyni kanal.

audit@aztender.ai